Jak karmić piersią? Pozycje i przystawianie

Dobra pozycja i prawidłowe przystawienie pomagają dziecku skutecznie pobierać mleko, a mamie uniknąć bólu i uszkodzeń brodawek. Nie ma jednej najlepszej pozycji do karmienia – ważne, aby była wygodna i pozwalała dziecku dobrze uchwycić pierś.

Podstawowe zasady

Niezależnie od wybranej pozycji karmienia zadbaj o wygodne ułożenie swoje i dziecka:

• usiądź lub połóż się wygodnie, z rozluźnionymi ramionami i dobrze podpartymi plecami,
• ułóż dziecko brzuchem do swojego ciała,
• głowa i tułów dziecka powinny znajdować się w jednej linii, bez skręcania szyi,
• u noworodka podtrzymuj całe ciało, nie tylko głowę,
• pozostaw dziecku możliwość lekkiego odchylenia głowy do tyłu – nie dociskaj jego potylicy.

Podtrzymywanie piersi

Nie zawsze trzeba podtrzymywać pierś ręką. Jeśli jednak pomaga to w przystawieniu dziecka, możesz zastosować jeden z prostych chwytów:

• chwyt „C” – kciuk znajduje się nad piersią, a pozostałe palce podtrzymują ją od dołu,
• chwyt „U” – kciuk i pozostałe palce znajdują się po przeciwnych stronach piersi, tworząc kształt przypominający literę U,
• chwyt „kanapkowy” – pierś jest delikatnie spłaszczona w kierunku równoległym do ust dziecka, aby ułatwić mu głębsze uchwycenie.

Brodawkę staraj się kierować w stronę podniebienia dziecka.

Nie dotykaj otoczki brodawki palcami, żeby nie ograniczać miejsca potrzebnego dziecku do uchwycenia piersi. Nie należy też mocno ściskać ani zniekształcać piersi.

Prawidłowe przystawienie dziecka

Aby ssanie było skuteczne, dziecko powinno głęboko uchwycić pierś. W tym celu:

• Ułóż dziecko blisko siebie tak, aby jego nos znajdował się na wysokości brodawki.
• Poczekaj, aż dziecko szeroko otworzy usta – możesz delikatnie dotknąć brodawką okolicy górnej wargi, bez siłowego wkładania brodawki do ust.
• Dopiero gdy buzia jest szeroko otwarta, przybliż dziecko do piersi – nie pochylaj tułowia ani nie przesuwaj piersi w stronę dziecka.
• Pozwól, aby broda zbliżyła się do piersi jako pierwsza, a głowa pozostała lekko odchylona do tyłu – ułatwia to szerokie otwarcie ust i głębsze uchwycenie piersi.
• Dziecko powinno uchwycić nie tylko brodawkę, ale również dużą część otoczki i tkanki piersi.

Po czym poznać prawidłowe przystawienie?

Po przystawieniu spójrz na dziecko. Przy dobrym uchwyceniu:

• usta są szeroko otwarte,
• dolna warga jest wywinięta na zewnątrz,
• broda dotyka lub prawie dotyka piersi,
• zwykle widać więcej otoczki nad górną wargą niż pod dolną,
• policzki są pełne i nie zapadają się podczas ssania,
• karmienie nie powoduje silnego ani utrzymującego się bólu.

Skuteczne ssanie

Dobre przystawienie to dopiero część oceny – ważne jest również to, czy dziecko rzeczywiście pobiera mleko.

• Na początku karmienia ruchy ssące mogą być szybsze i płytsze – pobudzają wypływ mleka.
• Po uruchomieniu wypływu ruchy zwykle stają się wolniejsze, głębsze i bardziej rytmiczne, z krótkimi przerwami. Można wtedy zauważyć ruch żuchwy oraz usłyszeć lub zobaczyć połykanie.
• Po zakończeniu karmienia dziecko często samo puszcza pierś i wygląda na rozluźnione. Pierś może być odczuwalnie bardziej miękka.

Co jeśli karmienie boli?

Pierwsze pociągnięcia mogą być mocno odczuwalne, ale karmienie nie powinno powodować silnego ani utrzymującego się bólu.

Jeśli boli przez całe karmienie, dziecko zsuwa się z piersi, słychać częste cmokanie albo brodawka po karmieniu jest spłaszczona, ściśnięta lub ma kształt przypominający szminkę, uchwycenie może być zbyt płytkie. W takiej sytuacji spróbuj przystawić dziecko ponownie.

Pozycje do karmienia

Nie ma jednej najlepszej pozycji – stosuj te, w których Tobie jest wygodnie, a dziecko może dobrze uchwycić pierś i skutecznie pobierać mleko. Nie ma też potrzeby trzymać się jednej pozycji, możesz zmieniać je zależnie od tego, która jest w danym momencie najwygodniejsza.

Jeżeli mimo stosowania różnych pozycji dziecko wielokrotnie traci pierś, nie słychać połykania, karmienie powoduje ból lub brodawki są uszkodzone, warto skonsultować się ze specjalistą.

1) Pozycja klasyczna

To jedna z najczęściej stosowanych pozycji, szczególnie gdy mama i dziecko mają już wprawę w karmieniu.

• Główka spoczywa w zgięciu łokciowym po stronie karmiącej piersi.
• Przedramię mamy podpiera plecy dziecka, a dłoń pośladki.
• Brzuch dziecka skierowany do brzucha mamy.
• Ucho, bark i biodro dziecka powinny znajdować się w jednej linii.

2) Pozycja krzyżowa

Może być szczególnie przydatna na początku nauki karmienia oraz u małych noworodków.

• Przypomina klasyczną, ale dziecko jest podtrzymywane przez rękę przeciwną do karmiącej piersi.
• Przedramię mamy podpiera plecy, a dłoń podtrzymuje okolice szyi i barków dziecka (co daje większą kontrolę podczas przystawiania).
• Brzuch do brzucha mamy, nogi pod pachą.

3) Pozycja futbolowa

Dziecko nie leży bezpośrednio na brzuchu, dlatego pozycja ta sprawdza się po cięciu cesarskim. Daje dużą kontrolę nad główką, więc jest wygodna dla dużych piersi czy trudnochwytnych brodawek. Polecana dla wcześniaków i dla bliźniąt przy zastojach.

• Brzuch dziecka skierowany jest do boku mamy, a nóżki do tyłu.
• Dziecko znajduje się pod ramieniem po stronie karmiącej piersi, a przedramię mamy podpiera plecy dziecka.
• Głowa znajduje się na wysokości piersi i jest podtrzymywana dłonią.

4) Pozycja biologiczna – półleżąca

Pozycja może ułatwiać wykorzystanie naturalnych odruchów dziecka związanych z szukaniem piersi i przystawianiem.

• Mama znajduje się w wygodnej pozycji półleżącej, nie całkowicie płasko.
• Plecy, kark i ramiona mamy są podparte.
• Dziecko leży brzuchem na ciele mamy i może aktywnie szukać piersi.

5) Pozycja leżąca na boku

Pozycja jest wygodna podczas nocnych karmień, po trudnym porodzie lub cięciu cesarskim, gdy siedzenie jest niekomfortowe.

• Mama i dziecko leżą na boku brzuchem do siebie. Głowa i tułów dziecka powinny pozostawać w jednej linii, a jego nos znajdować się na wysokości brodawki. Podczas karmienia poduszki i kołdra nie powinny znajdować się przy twarzy dziecka. Po zakończeniu karmienia dziecko powinno zostać ułożone do snu na plecach, we własnej bezpiecznej przestrzeni do spania.

Treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej. Autor: Kidelo Ciąża.